મધ્યપૂર્વમાં ઈરાન, ઇઝરાયેલ અને અમેરિકા વચ્ચે વધતા તણાવને કારણે દુનિયાભરમાં ઊર્જા ક્ષેત્રમાં નવી ચિંતા ઊભી થઈ છે. આ પરિસ્થિતિનો અસર ભારત પર પણ પડી શકે છે. ખાસ કરીને LPG ગેસની સપ્લાઈ અને તેના ભાવ અંગે ચિંતા વધી રહી છે. LPG Prices Rise
માહિતી મુજબ ઈરાને મહત્વપૂર્ણ સમુદ્રી માર્ગ સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Strait of Hormuz) બંધ કરવાની જાહેરાત કરી છે. આ માર્ગથી જ મધ્યપૂર્વના ઘણા દેશોમાંથી તેલ અને ગેસ વિશ્વભરમાં પહોંચે છે. જો આ માર્ગ લાંબા સમય સુધી બંધ રહે તો ઊર્જા સપ્લાઈમાં મોટી અડચણ આવી શકે છે.
ગેસના ભાવમાં 50% સુધી વધારો
આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલો મુજબ યુરોપમાં ગેસના ભાવમાં લગભગ 50 ટકા સુધીનો વધારો નોંધાયો છે.
જો મધ્યપૂર્વમાં યુદ્ધ લાંબું ચાલે, તો તેની અસર વિશ્વભરના ઊર્જા બજાર પર પડી શકે છે. તેના કારણે LPG સહિત અન્ય ગેસના ભાવમાં વધારો થવાની શક્યતા પણ વધી શકે છે.
ભારત માટે LPG કેમ મહત્વનું છે?
ભારત પોતાની LPG જરૂરિયાતનો મોટો ભાગ આયાત દ્વારા પૂર્ણ કરે છે. અંદાજે 80 થી 85 ટકા LPG અરબ દેશોમાંથી આયાત કરવામાં આવે છે અને તેનો મોટો હિસ્સો સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ માર્ગથી જ ભારત સુધી પહોંચે છે.
જો આ માર્ગ પર અવરોધ ઊભો થાય, તો LPG સપ્લાઈમાં વિલંબ અથવા ઘટાડો થઈ શકે છે. હાલમાં ભારત પાસે કાચા તેલની જેમ LPGનો મોટો જથ્થો સંગ્રહમાં નથી, તેથી સમયસર સપ્લાઈ ખૂબ જરૂરી બને છે.
LNG સપ્લાઈ પર પણ અસરની આશંકા
LPG સાથે સાથે LNG (Liquefied Natural Gas)ની સપ્લાઈ અંગે પણ ચિંતા વધી રહી છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાતનો લગભગ 60 ટકા LNG પણ આ જ સમુદ્રી માર્ગથી આયાત કરે છે.
જો મધ્યપૂર્વમાં તણાવ વધે અથવા માર્ગ અવરોધિત થાય, તો LNG સપ્લાઈ પર પણ અસર પડી શકે છે.
કતારે LNG ઉત્પાદન તાત્કાલિક રોક્યું
અહેવાલો મુજબ ઈરાન તરફથી થયેલા ડ્રોન હુમલાના બાદ કતારે પોતાના મોટા LNG નિકાસ કેન્દ્રોમાં ઉત્પાદન તાત્કાલિક બંધ કર્યું છે.
કતર દુનિયાના મોટા LNG ઉત્પાદક દેશોમાંથી એક છે. તેથી ઉત્પાદન ઘટે તો તેની અસર વૈશ્વિક ગેસ સપ્લાઈ પર પણ પડી શકે છે.